elif morina yılmaz Çevre y. mühendisi İstanbul Çevre ve Şehircilik...

Post on 09-Mar-2020

6 Views

Category:

Documents

0 Downloads

Preview:

Click to see full reader

TRANSCRIPT

Elif Morina Yılmaz

Çevre Y. Mühendisi

İstanbul Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü

24.01.2018

Dayanak

02.04.2015 tarih ve 29314 sayılı Resmi Gazete

ATIK YÖNETİMİ YÖNETMELİĞİ

Atık Nedir?

Üreticisi veya fiilen elinde bulunduran gerçek veya tüzel kişi

tarafından çevreye atılan veya bırakılan ya da atılması

zorunlu olan herhangi bir madde veya materyali ifade eder.

ATIK YÖNETİMİ

Atığın oluşumunun

önlenmesi

kaynağında azaltılması

yeniden kullanılması

özelliğine ve türüne göre

ayrılması

biriktirilmesi

toplanması

geçici depolanması

taşınması

ara depolanması

geri dönüşümü

enerji geri kazanımı dâhil

geri kazanılması

bertarafı

bertaraf işlemleri sonrası

izlenmesi

kontrolü ve denetimi

faaliyetleri

Atık Yönetimi Hiyerarşisi

ÖNLEME

YENİDEN KULLANIM

MİNİMİZASYON

GERİ DÖNÜŞÜM

ENERJİ GERİ KAZANIMI

BERTARAF

En Öncelikli Seçenek

En Son Seçenek

Verimli Bir Atık Yönetimi İçin;▪ Atığın tanımlanması

▪ Kaynağında ayrı toplama

▪ Geçici atık depolama sahası kurulması

▪ Atık sorumlusu belirlemek

▪ Lisanslı firma araştırması

▪ Atıkların bertaraf/geri kazanıma gönderilmesi

▪ Kayıt tutulması

▪ Personel eğitimi

▪ Atık Yönetim Planı Onayı – Geçici Depolama İzni

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları1. OFİSLER

Atık Kağıt

Ambalaj Atığı

Plastik, Metal, Cam

Kartuş

Floresan

Elektronik Atık

Atık piller

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları2. ÜRETİM

Üretim Atıkları

Tehlikeli Atıklar

Tehlikesiz Atıklar

Ambalaj Atıkları

Plastik, Metal, Cam

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları3. YAN EKİPMAN ATIKLARI

Forklift

Jeneratör

Kompressör

Kojenerasyon

Asansör

Soğutma Ekipmanları

Boya Kabinleri

Taşıma Araçları – Atık Motor Yağı, Atık Akümülatör

ÖTL – Ömrünü Tamamlamış Lastik

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları4. BAKIM ATÖLYESİ VARSA KALIP ATÖLYESİ ATIKLARITehlikeli Atıklar

Kontamine bezler, Yağlı eldiven, üstübü

Atık yağ

Metal çapaklar

Kontamine ambalajlar

Basınçlı kaplar (WD40 gibi)

Tehlikesiz Atıklar

Metal türevleri, cam vs.

Ambalaj Atıkları

Karton, Ahşap, Plastik vs.

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları

5. LABORATUAR ATIKLARI

Kontamine bezler,

Kontamine ambalajlar,

Analiz sonucu atılacak boya, kimyasal vs denemeleri

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları6. TEMİZ SU HAZIRLAMA VE ATIKSU ARITMA PROSESİ ATIKLARI

Temiz su arıtma ekipmanları dolgu malzemeleri

Atık kum filtresi kumu

Atık Aktif karbon

Atık UV Lambası

Atık Membran

Atık İyon Değiştirici (Yumuşatma) Reçinesi

Atıksu arıtma Prosesi Atıkları

Arıtma çamuru

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları

7. BACA GAZI ARITMA TESİSİ ATIKLARI

Baca Gazı tozları

Baca gazı arıtımından kaynaklanan ve tehlikeli maddeler içeren çamurlar ve filtre kekleri

Baca gazı arıtımından kaynaklanan tehlikeli maddeler içeren katı atıklar

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları8. PAKETLEME, DEPOLAMA VE NAKLİYE ALANLARI

Ambalaj Atıkları

Karton, Ahşap, Plastik, Cam vs.

Metal ve Plastik Halkalar

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları

9.YEMEKHANE

Bitkisel Atık Yağ – Yıllık Sözleşme

Ambalaj Atıkları

Karton, Plastik, Cam,

Yağ Tenekeleri

Sanayi Kuruluşlarında Atık Kaynakları

10.REVİR

Tıbbi Atıklar – İBB ile Yıllık Sözleşme

Miadı dolmuş ilaçlar

Atığın Tanımlanması/Kod BelirlenmesiEk 4 Atık Listesi

839 Atık

405Tehlikeli Atık

434Tehlikesiz Atık

232 261173173

Muallak

+ +

Atığın Tanımlanması/Kod BelirlenmesiEk 4 Atık Listesi

Atık kodu 20 bölümden oluşur

Bölüm 1-12, 17-19 Kaynağa dayanır (endüstriyel işyeri

branşı)

Bölüm 6 - 7 İşleme dayalı

Bölüm 13 – 15 Madde ve malzemeye dayalı

Bölüm 20 Evsel atıklar

Bölüm 16 Listede başka türlü tanımlanmayan

atıklar

Kaynağında Ayırma

Geçici Depolama Alanı Kurulması

Tehlikeli Atık Sahası

Tehlikesiz Atık Sahası

Özellikleri

Zemini beton, ızgara, kör kuyu

Absorban malzeme

Yangın tedbiri – Yangın tüpü

Kilitli

Her Atık Ayrı Ayrı

Atık kodları belli olacak

Saha Sorumlusu

Geçici Depolama Sahası İşletim Koşulları

Tehlikeli atıkları max. 6 ay

Tehlikesiz atıklar max 1 yıl depolanabilir

Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali SorumlulukSigortası

Saha Sorumlusu

Giriş Çıkış Tarih Kayıt Tutulması

Lisanslı Firma Araştırması

https://izinlisans.cevre.gov.tr/Sorgular

Web sitesinden lisanslı tesislere ulaşabilirsiniz.

Atık teslimi öncesi mutlaka tesis lisansı,

lisans başlığı altındaki alabileceği atık kodları

kontrol edilmeli.

Atıkların bertaraf/geri kazanıma gönderilmesi

Taşıma Aracı Firma ve Araç Lisansı Kontrolü

Plaka Kontrolü

Şoförün ADR Belgesi – Kimliği

MOTAT – Eski UATF

Personel Eğitimi

Tüm çalışanların iştiraki için

düzenli ve ölçülebilir eğitimler

Başarılı toplama

faaliyetlerinin ödüllendirilmesi

Atık Yönetim Planı Onayı ve Geçici Depolama İzni

3 yılda bir hazırlanır

Formatı

Ayda 1 ton 6 ayda 6 tondan fazla ise GD İzni – Süresiz

GD İzni – Değişiklikte yenilenir

88,7%

5,6 %

5,3%

0,3%

AMBALAJ ATIKLARI

BELEDİYE ATIKLARI (BİYOLOJİK-MBT )

BELEDİYE ATIKLARI (TERMAL)

BELEDİYE ATIKLARI (DEPOLAMA)65%

15 %

12%

8%

2014 2023

2023 yılında oluşan atığın; % 35’inin geri kazanım, % 65 inin düzenli depolama yönetimi ile bertaraf edilmesi hedeflenmektedir.

HEDEF 2023

88,7%

Örnek Uygulamalar

CUMHURBAŞKANLIĞIKÜLLİYESİ

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ANA HİZMET BİNASI

TEHLİKESİZ ATIKLAR

Plastik

Kağıt

Cam

Metal

Kompozit

Ahşap

Tekstil

Organik

Geri Dönüşmeyen

Hacimli Atık

TEHLİKELİ ATIKLAR

Atık Yağ

Atık Motor Yağı

Bitkisel atık yağ

Tıbbi atık

Tıbbi Kesici delici

Aydınlatma

Atık İlaç

KontamineambalajEv

aletleri

KontamineBez,üstübü

Televizyon, Monitör

Basınçlı Kaplar

Bilişim ve Telek.

Pil ve akü

Kartuş, toner

Yağ Filtreleri

Kaynağında Ayırma

Pil Biriktirme Kapları

Atık piller, içeriğinde bulunan ağır metaller nedeniyle çevre ve insan

sağlığına zararlı etkilerde bulunabilecek atıklardandır ve ayrı

toplanması gereklidir.

Bakanlığımızda oluşan atık piller için özel olarak tasarlanmış biriktirme

ekipmanları koridorlarda personelin kolayca ulaşabileceği noktalara, uygun

sayıda yerleştirilmiştir.

Yemekhane Atıkları

Bakanlığımız yemekhanesinde oluşan atıklar için

biriktirme ekipmanları uygun

yerlere yerleştirilmiş olup

oluşan atıklar kaynağında ayrı

olarak toplanmaktadır.

Bitkisel Atık Yağ Toplama Noktası

Atık elektrikli ve elektronik eşyalar, içeriğinde bulunan ağır metaller nedeniyle

çevre ve insan sağlığına zararlı etkilerde bulunabilecek atıklardandır ve ayrı

toplanması gereklidir.

Ayrıca içeriğinde bulunan altın, gümüş, bakır gibi değerli madenlerin

geri kazanımının sağlanması açısından da önemli atıklardandır.

Bakanlığımızda oluşan atık elektrikli ve elektronik eşyalar ile tehlikeli özellikteki

atıklar, şeffaf bir poşet içerisine konularak kat görevlilerine teslim edilmekte ve kat

görevlileri tarafından Atık Geçici Depolama Alanına götürülerek uygun konteynerler içerisinde, her biri ayrı depolanmaktadır.

Tehlikeli atıklar: yanıcı, yakıcı, kanserojen,

patlayıcı, tahriş edici, zehirli

atıklardır.

Toner-kartuşlarkontamineambalajlar

kontamine filtrelerbasınçlı kaplar vb.

Tıbbi atıklar, doğrudan veya aracı hayvanlarla bulaşan, cüzzam, veba, kolera, dizanteri, tüberküloz, kuduz, sıtma gibi hastalıklara

sebebiyet verebilen atıklardandır. Bu nedenle hiçbir suretle diğer atıklarla karıştırılmamalı, ayrı

olarak toplanması sağlanmalıdır.

Bakanlığımız Tabipliğinde oluşan tıbbi atıklar, bu konuda özel olarak eğitilmiş tıbbi atık

görevlisi tarafından toplanmaktadır.

Organik atıklar, meyve ve sebze artıkları, yumurta kabukları, çay posaları, park-bahçe atıkları vb.

bitkisel kökenli atıklardır.

Bakanlığımızda oluşan organik atıklar toplanarak, kompost makinesinde kompost yapılmaktadır. Elde edilen

kompost, toprak iyileştirici özelliktedir.

KOMPOST MAKİNESİ

Bakanlığımızda toplanan atık camlar, Atık Geçici Depolama Alanında bulunan cam kırma

makinesinde kırılarak, hacimden %30 oranında tasarruf sağlanmaktadır.

CAM KIRMA MAKİNESİ

Bakanlığımızda toplanan floresan

lambalar, Atık Geçici Depolama Alanında bulunan Floresan

Kırma Makinesinde kırılarak, içerisinde

bulunan zararlı gazların kontrol altına alınması

sağlanmaktadır. Böylece hem taşıma esnasında meydana gelebilecek herhangi bir kırılma

nedeniyle içerisindeki zararlı gazların etrafa

yayılması engellenmekte hem de

hacimden tasarruf sağlanmaktadır.

FLORESAN KIRMA MAKİNESİ

ATIK GEÇİCİ DEPOLAMA ALANI

• Her kurum/kuruluşta oluşan atık türlerine göre farklı planlamalar yapılabilir.

• Atık kumbaralarındaki bölme sayısı değişkenlik gösterebilir.

• Kurumda/kuruluşta halihazırda yapılan bir uygulama varsa mevcut uygulama geliştirilebilir ya da daha sistemli hale getirilebilir.

Artı Uygulamalar

Su Yönetimi - Fotoselli Musluklar

- Tasarruflu Musluklar

- Gri Su Uygulaması

Karbon Ayak İzi Hesabı

Enerji Yönetimi - Ampullerde led e geçiş

- Merdivenlerde sensörlü aydınlatma

- Güneş Enejisi Panelleri

- Kojenerasyon

Teşekkür ederim.

Elif Morina Yılmaz

yilmaz.elif@csb.gov.tr

0212 318 41 00 - 4504

top related